pOGROM2.0: Αξιοποίηση, διατήρηση και βελτίωση των φυτογενετικών πόρων της Κεντρικής Μακεδονίας με τη χρήση ομικών (omics) τεχνολογιών
Η πράξη pOGROM2.0 στοχεύει στη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης, σύγχρονης ερευνητικής υποδομής για τη διατήρηση, μελέτη, βελτίωση και αξιοποίηση των φυτογενετικών πόρων της Κεντρικής Μακεδονίας, με έμφαση στην εφαρμογή ομικών τεχνολογιών και προηγμένων συστημάτων φαινοτύπησης, καλλιέργειας και βιοτεχνολογικής αξιοποίησης.
Τελικός στόχος είναι η ενίσχυση της ερευνητικής ικανότητας του ΙΓΒΦΠ/ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ και η δημιουργία μιας λειτουργικής πλατφόρμας που θα συνδέει τη γονιδιωματική γνώση με πρακτικές εφαρμογές στη γενετική βελτίωση, στη βιώσιμη γεωργική παραγωγή και στην προστασία της αγροβιοποικιλότητας.
Επιμέρους στόχους του έργου αποτελούν:
– Η διατήρηση και αξιοποίηση φυτικού γενετικού υλικού με τη χρήση τεχνολογιών αιχμής.
– Η ανάπτυξη ανθεκτικών και αποδοτικών ποικιλιών, προσαρμοσμένων στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής.
– Η ενίσχυση της γονιδιωματικής, επιγενωμικής, μονοκυτταρικής και φαινομικής ανάλυσης φυτικών ειδών.
– Η σύνδεση της έρευνας με εφαρμογές στην πρωτογενή παραγωγή, στη βιοτεχνολογία και στην παραγωγή προϊόντων υψηλής προστιθέμενης αξίας.
– Η ανάδειξη της Κεντρικής Μακεδονίας ως περιφερειακού κόμβου αριστείας στη μελέτη και αξιοποίηση φυτογενετικών πόρων.
Κεντρικό αποτέλεσμα της πράξης είναι η εγκατάσταση και λειτουργική αξιοποίηση δώδεκα (12) καινοτόμων ερευνητικών συστημάτων, τα οποία θα λειτουργούν συμπληρωματικά για την ανάλυση, διατήρηση, καλλιέργεια και βελτίωση φυτικών γενετικών πόρων.
Οι βασικές κατηγορίες αποτελεσμάτων είναι:
– Υποδομές αλληλούχισης long-read και ultra-long-read για γονιδιωματική, μεταγραφωματική και επιγενετική ανάλυση φυτικού υλικού.
– Πλατφόρμα προετοιμασίας και ανάλυσης μοναδιαίων κυττάρων για μελέτες γονιδιακής έκφρασης, χρωματίνης και κυτταρικής απόκρισης.
– Εργαστηριακός εξοπλισμός για ποιοτικές και ποσοτικές μετρήσεις φυτικών δειγμάτων, συμπεριλαμβανομένου φωτόμετρου μικροπλακών και ψυχόμενης φυγοκέντρου.
– Συστήματα ελεγχόμενων συνθηκών, αυτοματισμοί θερμοκηπίων και κάθετη φωτοβιοτεχνολογική υδροπονική μονάδα με ψηφιακό δίδυμο.
– Βιοαντιδραστήρες και συστήματα in vitro καλλιέργειας φυτικών ιστών για παραγωγή βιοδραστικών ενώσεων και μελέτη μεταβολισμού.
– Σύστημα οπτικής ανάλυσης σπόρων για ποιοτική και ποσοτική αξιολόγηση φυτικού γενετικού υλικού.
– Δημιουργία υποδομής που θα υποστηρίζει υπηρεσίες έρευνας, γενετικής βελτίωσης, διατήρησης βιοποικιλότητας και τεκμηρίωσης φυτογενετικών πόρων.
Επιστημονικά Υπεύθυνος: Ιωάννης Γανόπουλος
Πρόγραμμα «Κεντρική Μακεδονία» 2021-2027, ΕΣΠΑ 2021-2027, ΕΤΠΑ. Πρόσκληση: «Επενδύσεις για τη δημιουργία, επέκταση ή αναβάθμιση υποδομών ΕΤΑΚ σε δημόσιους ακαδημαϊκούς ή ερευνητικούς φορείς στην ΠΚΜ» – Κωδικός Πρόσκλησης 084.1.1.4 / Α/Α ΟΠΣ 12995.
6020867
Ελληνικός Γεωργικός Οργανισμός ΔΗΜΗΤΡΑ (ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ), μέσω του Ινστιτούτου Γενετικής Βελτίωσης και Φυτογενετικών Πόρων (ΙΓΒΦΠ).
Η πράξη υλοποιείται ως ερευνητική υποδομή του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ/ΙΓΒΦΠ.
1.000.000,00 € συνολική δημόσια δαπάνη, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.
30/04/2026 – 31/12/2027